Kısaca: İbrutinib içeren iki kolda hem olaysız hem genel sağkalım iyileşti. İbrutinibe nakil eklenmesi ek yarar getirmedi.
Dergi: The Lancet (Mayıs 2026) · Çalışma türü: Üç kollu, randomize, açık etiketli, üstünlük (superiority) faz 3 · Kanser türü: Mantle hücreli lenfoma · Katılımcı: 870 hasta
Lenfoma, lenf sisteminden gelişen kanserdir ve Hodgkin ile Hodgkin dışı olmak üzere iki ana gruba ayrılır. Boyun, koltuk altı ya da kaşıkta ağrısız şişlik, ateş, gece terlemesi ve kilo kaybı sık belirtilerdir. Birçok lenfoma türü modern tedavilerle iyileştirilebilir ya da uzun süre kontrol altında tutulabilir.
Mantle hücreli lenfoma, Hodgkin dışı lenfomaların nadir ve agresif bir türüdür. 65 yaş altı, nakle uygun hastalarda standart tedavi, yoğun immünokemoterapi ve ardından yüksek doz kemoterapiyle otolog kök hücre naklidir (ASCT).
Mantle hücreli lenfomanın ayırt edici özelliği, tümör hücrelerinde 11 ve 14. kromozomlar arasındaki translokasyon sonucu siklin D1 proteininin aşırı üretilmesidir. Hastalar çoğunlukla ileri evrede tanı alır. Lenf bezi büyümesinin yanı sıra dalak büyümesi, kemik iliği ve sindirim sistemi tutulumu sık görülür. Hastalığın seyri hastadan hastaya büyük farklılık gösterir. Yaş, genel durum, laboratuvar değerleri ve tümörün genetik özellikleri (özellikle TP53 değişiklikleri) prognozu belirler. Bu nedenle genç ve uygun hastalarda tedavinin yoğunluğu ile yan etkileri arasındaki denge, tedavi planlamasının merkezindedir.
TRIANGLE çalışmasının ilk sonuçları, ibrutinibin standart birinci basamak immünokemoterapiye eklenmesinin başarısızlıksız sağkalımı artırdığını göstermişti. Uzun takipte soru şuydu: ibrutinibli bir rejime ASCT eklemenin ek yararı var mı? Çalışma, kontrol grubu (A), ASCT + ibrutinib (A+I) ve ASCT’siz ibrutinib (I) olmak üzere üç kollu tasarlandı.

Çalışmanın sorusu, ibrutinib içeren birinci basamak tedaviye otolog kök hücre nakli eklenmesinin başarısızlıksız ve genel sağkalımı iyileştirip iyileştirmediğiydi.
13 Avrupa ülkesi ve İsrail’deki 165 merkezde, 18–65 yaş, tedavi görmemiş evre II–IV, nakle uygun mantle hücreli lenfomalı 870 hasta 1:1:1 oranında randomize edildi: A (288 hasta; altı alternatif R-CHOP ve R-DHAP/R-DHAOx kürü, ardından ASCT), A+I (292 hasta; A + ibrutinib 560 mg/gün, ASCT sonrası 2 yıl idame) ve I (290 hasta; ibrutinibli rejim, ASCT yok). Birincil sonlanım noktası başarısızlıksız sağkalımdı. Medyan takip 54,9 aydı.
İdame ya da takip sırasında derece 3–5 en sık yan etkiler kan hastalıkları (A+I’de %54, I’da %28, A’da %23) ve enfeksiyonlar (%34, %26, %15) oldu. Ölümcül yan etkilerin en sık nedeni enfeksiyondu (A+I’de %2, I’da %2).
Sonuç olarak, 55 aylık takipte ibrutinib içeren her iki kol da hem olaysız hem genel sağkalımı iyileştirdi. Buna karşılık ibrutinibli rejime ASCT eklenmesi ek yarar sağlamadı ve toksisiteyi artırdı. Yazarlar, ibrutinib + R-CHOP ile R-DHAP (veya R-DHAOx) indüksiyonunu ve ardından 2 yıllık ibrutinib idamesini genç mantle hücreli lenfomada yeni bir standart olarak değerlendirilebileceğini belirtiyor.
Kısaltmalar: MCL: mantle hücreli lenfoma; ASCT: otolog kök hücre nakli; R-CHOP: rituksimab, siklofosfamid, doksorubisin, vinkristin, prednizon; R-DHAP/R-DHAOx: rituksimab, deksametazon, yüksek doz sitarabin, sisplatin/oksaliplatin; A: standart grup; A+I: standart + ibrutinib; I: ibrutinib (nakilsiz); FFS: başarısızlıksız sağkalım; OS: genel sağkalım; HR: risk oranı; GA: güven aralığı. Bu yazı, yayımlanmış bilimsel bir makalenin bilgilendirme amaçlı Türkçe özetidir; tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tedavi kararları için mutlaka hekiminize danışın.
Kaynak: DREYLING, M., DOORDUIJN, J., GINÉ, E. et al. Addition of autologous stem-cell transplantation to an ibrutinib-containing first-line treatment in patients aged 18–65 years with mantle cell lymphoma (TRIANGLE): 4·5-year follow-up of a three-arm, randomised, open-label, phase 3 superiority trial of the European MCL Network. The Lancet [online]. 2026, vol. 407, no. 10542, pp. 1953–1967.