Daha önce tedavi görmüş RAS mutasyonlu akciğer kanserinde ilk sonuçlar (Daraxonrasib)

Kısaca: Hastaların üçte birinden fazlasında tümör küçüldü.

Dergi: NEJM (2 Eylül 2026) · Çalışma türü: Faz 1-2 · Kanser türü: Küçük hücreli dışı akciğer kanseri · Katılımcı: 136 hasta · Makalenin özeti (İngilizce)

Arka plan

Akciğer kanseri, dünyada kansere bağlı ölümlerin en sık nedenidir ve Türkiye’de erkeklerde en sık görülen kanserdir. Akciğer kanserlerinin yaklaşık %85’i küçük hücreli dışı akciğer kanseridir. Bu grubun en sık alt tipi adenokarsinomdur. Sigara en önemli risk faktörü olsa da, özellikle adenokarsinomda hiç sigara içmemiş hastaların oranı azımsanmayacak düzeydedir. Son yıllarda EGFR, ALK, KRAS gibi tümöre özgü genetik değişikliklerin saptanması, hastalığın tedavisini köklü şekilde değiştirdi.

RAS genleri (KRAS, NRAS, HRAS), hücre büyümesini kontrol eden sinyal yolaklarının ana anahtarlarıdır ve insan kanserlerinde en sık mutasyona uğrayan genler arasındadır. Küçük hücreli dışı akciğer kanserinde hastaların yaklaşık %30’unda RAS mutasyonu bulunur. Uzun yıllar boyunca RAS’ın “ilaçla hedeflenemez” olduğu düşünüldü. Son yıllarda yalnızca KRAS G12C mutasyonunu hedefleyen sotorasib ve adagrasib gibi ilaçlar geliştirildi, ancak bu ilaçlar RAS mutasyonlu hastaların yalnızca bir kısmına uygundur.

Daraxonrasib (RMC-6236), RAS proteininin aktif (“açık”) formuna bağlanan ve birçok farklı RAS mutasyonunu aynı anda baskılayabilen yeni bir ilaç sınıfının (tri-kompleks RAS(ON) inhibitörleri) ilk örneklerindendir. Pankreas kanserinde faz 3 çalışmada sağkalımı belirgin şekilde uzattığı bu yıl gösterilmişti. Bu faz 1-2 çalışma, ilacın akciğer kanserindeki güvenliğini ve etkinliğini ilk kez ayrıntılı olarak sunuyor.

NCCN ve ESMO kılavuzları, KRAS G12C mutasyonlu akciğer kanserinde ikinci basamakta sotorasib ya da adagrasib önerir. Ancak KRAS G12D, G12V gibi diğer RAS mutasyonları için hedefe yönelik onaylı bir tedavi yoktur ve bu hastalar ikinci basamakta genellikle dosetaksel gibi kemoterapiler alır. Bu çalışma, birçok RAS mutasyonunu birlikte hedefleyebilen yeni bir ilacın akciğer kanserinde ilk ayrıntılı verilerini sunmak için yapıldı.

Çalışma Özeti

Birden çok RAS formunu hedefleyen ağızdan alınan ilaç daraxonrasib, RAS mutasyonlu küçük hücreli dışı akciğer kanserinde güvenli ve etkili mi?

Faz 1-2 doz yükseltme ve genişletme çalışması. Günde 300 mg ve altındaki dozları alan 136 hasta değerlendirildi. Birincil sonlanım noktası güvenlikti.

• Objektif yanıt oranı: 120 mg ve altında %31, 160-220 mg’da %34, 300 mg’da %37.

3. derece ve üzeri yan etki %54 oranında görüldü. En sık görülenler zatürre (%10), ishal (%9), döküntü (%8) ve kansızlıktı (%5). 4 hastada ölümcül (5. derece) yan etki bildirildi.

Sonuç olarak, RAS mutasyonu akciğer kanserinin en sık sürücü mutasyonudur ve hastaların yaklaşık %30’unda görülür. Daraxonrasib umut verici bir etki gösterdi, ancak yan etkiler belirgin. Faz 3 çalışmalarla doğrulanması gerekiyor.

Kısaltmalar: HR = risk oranı (hazard ratio; 1’in altı, deney grubunda riskin daha düşük olduğunu gösterir), PFS = progresyonsuz sağkalım, GA = güven aralığı. Bu yazı, yayımlanmış bir bilimsel makalenin bilgilendirme amaçlı Türkçe özetidir; tıbbi tavsiye yerine geçmez. Tedavi kararları için mutlaka hekiminize danışın.